ÖKC nedir? Yeni nesil yazar kasa ve restoranlar için kurallar
ÖKC (ödeme kaydedici cihaz) nedir, yeni nesil yazar kasanın eski yazarkasadan farkı, restoranlar için GİB kuralları, ÖKC türleri ve fiyatı belirleyen kalemler.
Kitchrest Ekibi
· 5 dk okuma

İçindekiler
- ÖKC nedir?
- Yeni nesil yazar kasa ile eski yazarkasa arasındaki fark nedir?
- Restoranlar için ÖKC kuralları nelerdir?
- ÖKC'nin hangi türleri var?
- ÖKC fiyatlarını neler belirler?
- ÖKC satın alırken nelere dikkat etmelisiniz?
- TSM nedir, ÖKC ile ne ilgisi var?
- ÖKC'de iptal ve iade nasıl yapılır?
- ÖKC'den e-fatura ve e-arşiv kesilebilir mi?
- Kitchrest ÖKC ile nasıl entegre çalışır?
Kartla ödeme alan her restoranın kasasında bir ÖKC durur. Çoğu işletme ona "yazarkasa" ya da "POS" der. Cihazın resmî adı ödeme kaydedici cihazdır ve kısaltması ÖKC'dir. Bugün kullanılanlar ise yeni nesil ÖKC'dir: kartı okuyan, mali fişi kesen ve satış bilgisini Gelir İdaresi'ne ileten tek cihaz.
ÖKC nedir?
ÖKC, perakende satışların kaydedildiği ve müşteriye mali fişin verildiği yasal cihazdır. Eski tip yazarkasaların yerini alan yeni nesil ÖKC'ler (YN ÖKC) internete bağlı çalışır. Satış bilgileri cihazın mali hafızasına yazılır, cihaz da bu bilgileri doğrudan ya da bağlı olduğu ÖKC TSM merkezi üzerinden Gelir İdaresi Başkanlığı'na iletir.
Yeni nesil ÖKC kullanma yükümlülüğü, 15 Haziran 2013 tarihli ve 28678 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 426 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile getirildi ve mükellef gruplarına kademeli olarak uygulandı. Güncel mevzuat Gelir İdaresi'nin YN ÖKC sayfasında yer alıyor.
Yeni nesil yazar kasa ile eski yazarkasa arasındaki fark nedir?
Eski yazarkasa yalnızca fiş keserdi. Kart ödemesi için bankanın ayrı POS cihazı kullanılır, iki cihazdaki tutarlar elle eşleştirilirdi. Yeni nesil ÖKC'nin farkları şunlardır:
- Sürekli çevrimiçi çalışır ve satış bilgisini Gelir İdaresi'ne iletir.
- EFT-POS özellikli modeller kartı kendisi okur. Ödeme ve mali fiş tek cihazdan çıkar.
- Restoran programıyla bağlantılı çalışabilir. Tutar programdan cihaza gider, elle girilmez.
Restoranlar için ÖKC kuralları nelerdir?
Gelir İdaresi'nin yeni nesil ÖKC sık sorulan sorular dokümanı restoranlar için iki önemli kural koyar. Birincisi, müşterinin masasına gidip seyyar EFT-POS cihazıyla tahsilat yapan lokanta ve restoranların bu cihazları EFT-POS özellikli yeni nesil ÖKC ile değiştirmesi gerekir. İkincisi, restoranlarda satış sırasında kullanılan bilgisayarların, restoran programlarının ve EFT-POS cihazlarının yeni nesil ÖKC ile bağlantılı ve uyumlu çalışması zorunludur. EFT-POS özellikli bir ÖKC'ye ayrıca harici bir banka POS'u bağlanamaz.
Kısacası restoranda adisyon programı ile yazarkasanın birbirinden habersiz çalışması mevzuatın beklediği düzen değildir. Kuralların tam metnini Gelir İdaresi'nin YN ÖKC sık sorulan sorular dokümanında bulabilirsiniz.
ÖKC'nin hangi türleri var?
| Tür | Nasıl çalışır? | Kimler için? |
|---|---|---|
| EFT-POS özellikli ÖKC | Kartı okur, ödemeyi alır ve mali fişi keser. Masaya götürülebilen kablosuz modelleri vardır. | Kartla ödemenin yoğun olduğu restoran ve kafeler |
| Bilgisayara bağlı (harici) ÖKC | Kasa bilgisayarındaki programla birlikte çalışır, fişi o keser. | Kasası sabit, satışı bilgisayardan yürüyen işletmeler |
ÖKC fiyatlarını neler belirler?
Cihazın fiyatı markaya, modele ve kablolu ya da kablosuz olmasına göre değişir. Satın alma bedelinin yanında bankayla yapılan anlaşma ve TSM hizmet bedeli gibi yıllık kalemler de toplam maliyete girer. Teklif alırken şunları sorun:
- Cihaz satın mı alınıyor, bankanın verdiği cihaz mı kullanılıyor?
- Yıllık TSM ve servis ücreti ne kadar?
- Yemek kartı uygulamaları cihazda var mı?
- Kullandığınız adisyon programıyla entegrasyonu var mı, entegrasyon ücretli mi?
Son soru çoğu zaman en pahalısıdır. Entegrasyon yoksa kasiyer hesabı programda kapatır, aynı tutarı bir de yazarkasaya elle yazar. Yoğun saatte bu hem zaman kaybettirir hem de iki kaydın birbirini tutmamasına yol açar.
ÖKC satın alırken nelere dikkat etmelisiniz?
Satın alacağınız cihazın Gelir İdaresi'nin yayımladığı yeni nesil ÖKC marka ve model listesinde yer aldığını kontrol edin. Mevzuata göre bu listede olmayan cihazlar yeni nesil ÖKC olarak satılamaz. Liste ynokc.gib.gov.tr adresinde yayımlanır.
Cihazı bankanızdan ya da yetkili satıcıdan alırken cihazın hangi TSM merkezine bağlanacağını, yıllık TSM ve servis ücretini ve arıza durumunda servisin ne kadar sürede geldiğini yazılı olarak sorun. Restoranlarda yoğun saatte arızalanan bir cihaz satışı doğrudan etkiler.
TSM nedir, ÖKC ile ne ilgisi var?
TSM (ÖKC TSM merkezi), yeni nesil yazarkasa POS'ları Gelir İdaresi'ne bağlayan güvenli servis sağlayıcıdır. Cihazdan alınan Z raporlarının mali bilgileri TSM merkezi üzerinden Gelir İdaresi'ne elektronik olarak bildirilir. Her yeni nesil ÖKC bir TSM merkezine bağlı çalışır ve bu hizmet için genellikle yıllık ücret ödenir.
ÖKC'de iptal ve iade nasıl yapılır?
Aynı gün içinde ve Z raporu alınmadan önce yapılan bir satış, ÖKC'de iptal fişi kesilerek iptal edilir. Z raporu alındıktan sonraki iadeler ise ÖKC'nin iade işlemiyle yapılır. Kitchrest'te Z raporundan önceki iptallerde "ÖKC'de iptal et" seçeneğiyle iptal fişi doğrudan kasadan kesilir. Z raporundan sonraki iadeyi ise ÖKC üzerinden yapmanız gerekir.
ÖKC'den e-fatura ve e-arşiv kesilebilir mi?
8 Mayıs 2026 tarihli ve 33247 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 593 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği, yeni nesil ÖKC'lerden e-belge düzenlenmesine ilişkin usul ve esasları belirledi. E-belge düzenleme izni verilen marka ve modeller ile bu cihazlardan düzenlenebilecek belge türleri Gelir İdaresi'nin ynokc.gib.gov.tr ve ebelge.gib.gov.tr adreslerinde ilan edilir. Kullandığınız cihazın bu izne sahip olup olmadığını satıcınıza sorun.
Kitchrest bugün e-belge düzenlemiyor. Belgeyi ÖKC'den ya da kendi e-belge programınızdan kesersiniz.
Kitchrest ÖKC ile nasıl entegre çalışır?
Kitchrest, Token (Beko) yeni nesil yazarkasa POS'larıyla entegre çalışır: X30TR ve 300TR. Kasiyer ödeme penceresinde kart ödemesini seçip "ÖKC'ye gönder ve kapat"a basar. Müşteri kartını okutur, cihaz onaylayınca ödeme fiş ve Z numarasıyla birlikte adisyona yazılır. Müşteri vazgeçerse ya da ödeme reddedilirse adisyona hiçbir şey yazılmaz.
Kablolu cihaz kasa bilgisayarındaki Kitchrest Agent üzerinden, kablosuz X30TR kendi internet bağlantısıyla çalışır. Hesap ürün seçilerek bölünürse herkese ayrı mali fiş çıkar. ÖKC'yi atlamak yetki ister ve "ÖKC atlandı" olarak raporda görünür. Entegrasyon şube başına aylık 300 TL + KDV'dir. Diğer markalar için entegrasyon yol haritamızda yer alıyor. Ayrıntıları yazarkasa POS entegrasyonu sayfasında bulabilirsiniz.
Gün sonu kapanışında Z raporunun ne işe yaradığını Z raporu ve X raporu nedir yazımızda anlattık.
Kitchrest'i 15 gün ücretsiz deneyin. Kredi kartı istenmez, taahhüt yoktur. Token cihazınız varsa entegrasyonu ilk gün kurabilirsiniz.


